THE STORY
از یک ایده در کلاس، تا ساختن یک مسیر تصویری برای یادگیری مورفولوژی دندان.
کارابلی از کجا شروع شد؟
کارابلی از یک سؤال ساده شروع شد: اگر تصویر و نقاشی می‌توانند یادگیری آناتومی را عمیق‌تر کنند، چرا این روش را به یک مسیر آموزشی منسجم تبدیل نکنیم؟
مرحلهٔ ۱ از ۸
چطور می‌توان این روش را از یک تکنیک شخصی، به یک روش آموزشی قابل استفاده برای دانشجوها تبدیل کرد؟
از همین‌جا ایدهٔ اولیهٔ کارابلی شکل گرفت؛ ایده‌ای که قرار بود یادگیری مورفولوژی را از حفظ کردن تصاویر و ویژگی‌ها به فرایندی فعال‌تر تبدیل کند.
مرحلهٔ ۲ از ۸
این مرحله برای کارابلی اهمیت ویژه‌ای داشت؛ چون کتاب فقط یک ایده روی کاغذ نبود و باید روشن می‌شد آیا واقعاً می‌تواند در یادگیری دانشجوها مؤثر باشد یا نه.
بازخوردهای اولیه، مسیر ادامهٔ کار را امیدوارکننده کرد. این نسخه در جشنوارهٔ دنتامز دانشکدهٔ دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران نیز رتبهٔ دوم بخش ایده‌های آموزشی را به دست آورد؛ نخستین بازخورد رسمی برای ایده‌ای که از یک مسئلهٔ آموزشی شروع شده بود.
مرحلهٔ ۳ از ۸
اگر قرار است دانشجو با تصویر یاد بگیرد، هر تصویر باید دقیقاً چه چیزی را در ذهن او بسازد؟
از همین سؤال، انواع تمرین‌های کتاب شکل گرفتند. هر تمرین هدف آموزشی مشخصی دارد: مشاهده و تشخیص فرم، درک روابط فضایی، بازسازی فرم یا تثبیت جزئیات مورفولوژیک.
تصویری بودن کتاب صرفاً یک انتخاب گرافیکی نیست. تصویر در کارابلی بخشی از روش آموزش است؛ دانشجو فقط به تصویر نگاه نمی‌کند، بلکه با آن کار می‌کند.
مرحلهٔ ۴ از ۸
فرایند طراحی با اتودهای متعدد روی کاغذ آغاز شد. سپس نسبت دو دندان مولر در تماس بررسی شد تا مفهوم اکلوژن در ساده‌ترین فرم ممکن حفظ شود.
اتود منتخب در چند دور به یک فرم برداری تبدیل شد؛ تناسب اجزا، فاصلهٔ تماس، رنگ‌ها و گوشه‌ها اصلاح شدند تا نشان در نگاه نخست یک دندان و در نگاه دقیق‌تر دو مولر در تماس را نمایش دهد.
مرحلهٔ ۵ از ۸
روی جلد، دندان‌ها از نمای لبیال دیده می‌شوند؛ نمایی نزدیک به چیزی که در نگاه معمول می‌بینیم. پشت جلد همان مجموعه را از نمای لینگوال و از داخل دهان نشان می‌دهد.
این دو نما یک اصل مهم را روایت می‌کنند: برای فهمیدن یک فرم، نباید فقط از یک زاویه به آن نگاه کرد.
مرحلهٔ ۶ از ۸
پیش از شکل‌گیری تصویر، تصمیم اصلی روشن بود: این صفحه باید ادای احترامی به ایران و بیانگر پیوند شخصی با سرزمین باشد.
با نگاه دقیق‌تر به فرم مولر، شباهتی میان خط پیرامونی سطح اکلوزال و نقشهٔ ایران دیده شد. همین شباهت، ایدهٔ اولیه را از یک جمله به یک تصویر تبدیل کرد.
فرم در یک اتود دستی بازسازی شد و در پایان، رنگ به آن اضافه شد تا تصویر نهایی هم ریشهٔ آناتومیک خود را حفظ کند و هم حس تعلق به ایران را منتقل کند.
مرحلهٔ ۷ از ۸
تمرین‌ها با اتکا به منابع علمی معتبر، جزوه‌ها و نکته‌های استادان، ایده‌های آموزشی استادان و ایده‌پردازی و آزمون‌های خودمان شکل گرفتند.
هر ایده ابتدا به خطوط سازنده و روابط هندسی شکسته شد، بعد با رنگ، تکرار و مقایسه بررسی شد تا دانشجو بتواند مسیر ساخت فرم را قدم‌به‌قدم ببیند و با دست بازسازی کند.
یاد گرفتنِ دیدن، فراتر از دانستن نام اجزا.
پیدا کردن ویژگی‌هایی که دندان‌ها را از هم متمایز می‌کنند.
تبدیل تصویر ذهنی به فرمی قابل بازسازی.
درک ارتباط اجزای تاج و شکل‌گیری فرم کلی دندان.
تثبیت ریج‌ها، شیارها، فوساها، کاسپ‌ها و کانتور.
شناخت فرم سه‌بعدی از بیش از یک زاویه.
مرحلهٔ ۸ از ۸
اینجا داستان کارابلی از یک ایدهٔ آموزشی به یک محصول آموزشی واقعی می‌رسد؛ محصولی که مسیر یادگیری مورفولوژی را برای دانشجو قابل مشاهده، قابل تمرین و قابل تکرار می‌کند.
تاریخچهٔ شکل‌گیری کارابلی
هر مرحله را انتخاب کنید تا روایت همان بخش را بخوانید.
بخش ۱ از ۵
۱۴۰۱
ورود به دانشگاه و مواجهه با واحدهای آناتومی و مورفولوژی دندان، نقطهٔ شروع کارابلی بود.
در جریان یادگیری این مباحث، یک نکته بیش از همه توجه من را جلب کرد: استادان برای درک بهتر آناتومی، دانشجویان را به نقاشی و بازنمایی تصویری ساختارها تشویق می‌کردند.
همین تجربه یک سؤال را در ذهنم ایجاد کرد: اگر نقاشی می‌تواند به درک بهتر آناتومی کمک کند، چرا این روش فقط به یک تجربهٔ شخصی یا یک توصیه در کلاس محدود بماند؟ چرا نتوان آن را به یک روش آموزشی منسجم تبدیل کرد تا دانشجویان بیشتری بتوانند از آن استفاده کنند؟
از همین سؤال، ایدهٔ اولیهٔ کارابلی شکل گرفت.
بخش ۲ از ۵
ایدهٔ اولیه
شناخت واقعی فرم دندان فقط با به خاطر سپردن تصاویر، نام‌ها و ویژگی‌ها اتفاق نمی‌افتد.
ایدهٔ کارابلی از همین مسئلهٔ آموزشی شروع شد؛ اینکه یادگیری مورفولوژی از یک فرایند صرفاً حفظی فاصله بگیرد و به یک تجربهٔ تصویری، فعال و مهارت‌محور تبدیل شود.
در ابتدا، این ایده صرفاً روشی برای بهتر یاد گرفتن بود؛ اما به‌تدریج به یک پروژهٔ آموزشی گسترده‌تر تبدیل شد.
بخش ۳ از ۵
۱۴۰۲
در طول سال ۱۴۰۲، ایدهٔ اولیه به‌صورت جدی‌تر توسعه پیدا کرد.
در این مرحله تلاش شد استفاده از نقاشی و تمرین، از یک فعالیت ساده فراتر برود و به یک مسیر مشخص برای یادگیری مورفولوژی دندان تبدیل شود.
هدف این بود که دانشجو صرفاً تصویر یک دندان را نبیند، بلکه قدم‌به‌قدم با فرم آن درگیر شود و بتواند ویژگی‌های آن را مشاهده، تحلیل و بازسازی کند.
در همین مرحله، ایدهٔ اولیهٔ کتاب شکل گرفت.
بخش ۴ از ۵
۱۴۰۳
هم‌زمان با نخستین سال تدریس آناتومی، نسخهٔ اولیهٔ کتاب در اختیار دانشجویان قرار گرفت.
این نسخه هنوز محصول نهایی نبود؛ بلکه بخشی از یک فرایند آزمون، آموزش و بازخوردگیری بود. مطالب در کنار کلاس استفاده شدند و بازخورد دانشجویان دربارهٔ نحوهٔ ارائهٔ مطالب، تصاویر و تمرین‌ها جمع‌آوری شد.
بازخوردهای مثبت نشان دادند که ایده می‌تواند فراتر از یک روش شخصی یادگیری باشد و ظرفیت تبدیل شدن به یک ابزار آموزشی واقعی را دارد. این ایده در جشنوارهٔ دنتامز دانشکدهٔ دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران، رتبهٔ دوم ایده‌های آموزشی را به دست آورد.
در ادامه، همین بازخوردها باعث شد دامنهٔ ایده توسعه پیدا کند و موضوعاتی مانند چیدمان دندان‌ها و اکلوژن نیز وارد مسیر ایده‌پردازی کارابلی شوند.
بخش ۵ از ۵
۱۴۰۴
پس از چند سال ایده‌پردازی، طراحی، بازنگری و تجربهٔ آموزشی، نخستین نسخهٔ رسمی کتاب کارابلی آماده شد.
این کتاب در سی‌ودومین کنگرهٔ دندانسازان رونمایی شد و ایده‌ای که چند سال قبل از یک مسئلهٔ ساده در کلاس شکل گرفته بود، برای نخستین بار به‌عنوان یک محصول آموزشی رسمی در اختیار مخاطبان قرار گرفت.
اما این پایان مسیر نبود.
رونمایی کتاب، آغاز مرحلهٔ جدیدی برای کارابلی بود؛ مرحله‌ای که در آن هدف، توسعهٔ کارابلی از یک کتاب به یک مسیر و پلتفرم آموزشی گسترده‌تر است.
